01 Tháng Mười Hai 20152:57 CH(Xem: 5352)
(Cảm nhận của Trịnh Y Thư nhân đọc tập truyện “Gió mỗi ngày một chiều thổi” của nhà văn Nguyễn Thị Hoàng Bắc). Đọc tập truyện “Gió mỗi ngày một chiều thổi” (Sống xuất bản, 2015) của nhà văn nữ Nguyễn Thị Hoàng Bắc, bạn đừng chờ đợi một câu chuyện với tình tiết lâm li, éo le, gay cấn hoặc có hậu; thậm chí, một câu chuyện có đầu có đuôi cũng chẳng có cho bạn nhẩn nha đọc những khi nhàn tản. Cũng chẳng có bao nhiêu bài học luân lí ở đây, một mẫu mực đạo đức lại càng hiếm hoi.
22 Tháng Mười 20154:35 CH(Xem: 15981)
A fragmentary novel You may be disturbed by fabulous stories and discrete patches of fates which are like a melancholy dream you could hardly recount fully after waking up.
07 Tháng Sáu 201512:00 SA(Xem: 4670)
Đây là cuốn hồi ký mà cũng là sử liệu đáng quý từ một sử gia chân thật, và một chính trị gia bất đắc dĩ, về một giai đoạn nhiễu nhương và bi thương của đất nước. Trần Trọng Kim kể lại mọi sự một cách chân phương với văn phong đơn giản súc tích cố hữu. Nhưng cũng có sự phê phán đĩnh đạc về thái độ của người Nhật, người Pháp, về tư cách và khả năng của nhiều nhân vật nổi tiếng thời đó, từ Hoàng đế Bảo Đại cho tới các lãnh tụ phe quốc gia và những kẻ trở cờ ở giữa. Lời phê phán xác đáng nhất, mang tính chất tiên tri và có giá trị cho đến ngày nay, được Trần Trọng Kim giành cho người cộng sản. Cho cái tội cõng rắn cắn gà nhà...
07 Tháng Sáu 201512:00 SA(Xem: 4284)
Chính vì những cảnh đời đa đoan này mà tôi phải viết. Không viết thì phí đi, bạn bè bảo tôi như vậy. Thế là tôi viết, và đến bây giờ coi như xong, nhưng chắc rằng chưa đủ. Xem lại chợt thấy bùi ngùi và thương thân. Bao năm tháng tột cùng của cực khổ và gian nan, đầy dẫy tủi nhục để viết được chừng này? Thấy mình tội nghiệp lạ lùng. Rồi kết quả ra sao? Coi chừng lại bị đụng chạm, lôi thôi với chính phủ thì thật là khốn nạn! Người lính đánh máy hộ cảnh cáo.
26 Tháng Ba 201512:00 SA(Xem: 4408)
Anh ra khỏi 9 cây số đường kinh hoàng, đến La Vang Thượng, xuống đi bộ vào La Vang Chính Tòa, nơi Tiểu Đoàn 11 Dù đang chiếm giữ. Hai cây số đường đất giữa ruộng lúa xanh cỏ, anh đi như người sống sót độc nhất sau trận bão lửa đã thiêu hủy hết loài người. Đường vắng, trời ủ giông, đất dưới chân mềm mềm theo mỗi bước đi, gió mát và không khí thênh thang. Anh ngồi xuống vệ đường bỏ tay xuống ao nước kỳ cọ từng ngón một. Anh muốn tẩy một phần sự chết bao quanh? Có cảm giác lạ: Anh vừa phạm tội. Tội được sống.

Nguy cơ độc hại khi dùng đũa ăn

17 Tháng Mười Hai 201412:00 SA(Xem: 3803)
doi_song-diem_quyen-02-content

Đũa là dụng cụ ăn uống cổ truyền ở các nước Á Đông, ra đời từ hơn 5,000 năm trước tại Trung Quốc. Có lẽ cây đũa đầu tiên được sử dụng để nấu nướng hơn là để ăn. Mãi đến thời nhà Hán thì đũa mới trở thành dụng cụ gắp thức ăn. Nhưng phải đến nhà Minh thì việc sử dụng đũa mới phổ biến. Đũa cũng thay đổi hình dạng tùy theo quốc gia. Tuy phát xuất từ TQ, đũa thay đổi khi được xuất cảng sang các nước khác. Từ vật liệu ban đầu là tre gỗ, đũa đã thay đổi về hình dáng, kích cỡ, và chất liệu. Đũa cổ truyền thường được chuốt bằng tre nhưng sau đó người ta làm đũa gỗ, đũa kim loại, và bằng nhựa. Thời xưa, đũa cho các nhà quyền quý còn được bịt vàng, bịt bạc, làm bằng sứ, bằng ngà, ngọc bích, và còn chạm khắc hình hoa văn nữa. Ngày nay do kỹ nghệ sản xuất không an toàn nên phần nhiều các loại đũa có nhiều nguy cơ gây hại cho sức khỏe.

 

Đũa nhựa

Đũa nhựa thường được làm từ nhựa melamine và nhựa ABS là loại nhựa chịu nhiệt, cứng, có độ bền cao, có thể dùng làm sàn gỗ, mica, đũa, vật liệu nhà bếp, nhưng sẽ bị phân hủy dưới nhiệt độ cao của bếp lửa. Đũa nhựa khi gặp nóng sẽ giải phóng ra thành phần hoá học có thể gây hại cho sức khoẻ. ABS là tên viết tắt của ba loại nhựa là (Acrylonitrile Butadiene Styrene), thường được dùng làm các sản phẩm như vỏ tivi, máy tính, và vật dụng nhà bếp. Dù nhựa ABS ít tan trong dầu, rượu, nước, không nên sử dụng đũa làm từ nhựa này để chiên xào, nấu nướng, khuấy trộn trong các thứ như cồn, rượu, giấm.

Dùng đũa nhựa để chiên xào trong môi trường nóng sẽ khiến đũa bị biến dạng và sinh ra các chất bột nhựa có hại cho cơ thể. Nhựa melamine khi nuốt hoặc hít vào phổi hoặc bị hấp thụ qua da lâu ngày có thể gây ung thư hoặc vô sinh. Các nhà khoa học của cơ quan Kiểm soát thực phẩm và dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) giải thích melamine và axit cyanuric hấp thụ vào máu, tập trung và tương tác trong nước tiểu ở bể thận và kết thành các tinh thể, gây tổn thương thận, tạo sỏi thận.

Đũa melamine lúc mới mua về có độ bóng láng cao, dễ rửa sạch, thức ăn bám trên bề mặt, nhưng sau thời gian đũa sẽ biến dạng, sần sùi, bong tróc, nếu không thay thì lượng nhựa từ đũa sẽ vào cơ thể theo đường thức ăn. Lời khuyên đối với đũa này là khi mới mua về hãy rửa bằng xà bông và rửa lại qua ba lần nước sạch, hoặc tốt nhất là trụng đũa qua nước sôi, lau khô, để nơi khô ráo, sạch sẽ. Khi phát hiện thấy đũa có khe hở, bị mòn, cháy, biến dạng, hư mục hoặc xài quá lâu thì phải thay thế.

 

Đũa gỗ

Các loại đũa gỗ có chất lượng kém, không trơn láng sẽ dễ bị bám thức ăn, nếu rửa không sạch sẽ khiến vi trùng, nấm mốc phát triển, gây ngộ độc thực phẩm với các biểu hiện ở đường tiêu hoá như đau bụng, buồn nôn, ói mửa, tiêu chảy, nếu ngộ độc nặng có thể tử vong do truỵ tim mạch.

Đũa không được rửa sạch bằng xà bông và lau khô dễ bị vi khuẩn, vi nấm độc trong môi trường bám vào đồ ăn còn sót trên đũa và có nguy cơ lây vào thức ăn khi dùng đũa sau đó.

Tốt nhất nên chọn đũa gỗ tự nhiên như gỗ tre già, dừa già hay gỗ mun được vót trơn láng, đầu đũa không bị tưa, không có khe lõm. Sau khi dùng, rửa đũa sạch và cất nơi khô ráo. Dù đũa nhìn bình thường cũng chỉ nên sử dụng trong 6 – 12 tháng rồi thay mới.

 

Đũa dùng một lần

Loại đũa này rất phổ biến trong các quán ăn bình dân và tiệm food to go vì giá rẻ và tiện lợi. Tuy nhiên chúng là loại độc hại nhất. Vào năm 2012 Đài Loan đã khuyên dân chúng không nên dùng loại đũa này vì tính độc hại của nó.

Thông thường, đũa được làm bằng tre, loại cây mọc nhiều ở châu Á và đặc biệt chịu nhiệt, dễ nứt. Từ giữa thập niên 1980, Trung Quốc bắt đầu làm loại đũa dùng 1 lần từ cây bulô, gỗ dương hay từ loại tre có chất lượng không tốt (tre non, tre tồn dư...), khả năng chịu ẩm mốc rất kém.

Từ đầu thập niên trở lại đây TQ đã xuất khẩu gần 165,000 tấn đũa và là nước sản xuất đũa dùng 1 lần lớn nhất trên thế giới. 80% đũa dùng một lần sản xuất từ TQ có chứa chất chì, lưu huỳnh, sodium sulfit, hydrogen peroxit, Clo và sulfure dioxit là các hóa chất thường dùng để chống nấm mốc và làm đũa trắng.

Clo và lưu hùynh được chuộng vì rẻ tiền và dễ mua. Để át mùi hoá chất, người ta bỏ thêm vào đũa vị hương tạo mùi. Sản phẩm càng trắng thì càng độc bởi có nhiều liều lượng chất tẩy. Cơ sở sản xuất nào sử dụng cả chất tẩy trắng, tẩy nấm mốc công nghiệp như sodium sulfite thì sẽ nguy hiểm vô cùng vì đó là chất khử rất mạnh. Sulfure dioxide và Clo có thể gây hại đến phổi, dẫn đến các bệnh hô hấp và suyễn đặc biệt ở trẻ em và người cao tuổi.

Vì đũa dùng một lần sử dụng trực tiếp, không qua bất kỳ khâu rửa, hấp, tẩy nào nên nguy cơ hấp thụ hoá chất tồn dư trên đũa rất cao. Đũa đưa thẳng vào miệng nên các hóa chất dễ ngấm qua nước bọt và thấm vào trong dạ dày. Tuy hóa chất tồn dư trên đũa dùng một lần có thể không nhiều để xảy ra ngộ độc cấp tính, nhưng nó sẽ dẫn đến tổn thương mãn tính. Ngoài ra hóa chất có gốc lưu huỳnh như sulfure dioxide có thể gây rối loạn đường tiêu hoá, rối loạn vi khuẩn đường ruột, gây loét niêm mạc đường tiêu hoá. Nếu sử dụng thường xuyên, độc chất có thể ngấm vào máu và tích lũy, dẫn tới rối loạn chức năng gan, thận, cơ quan tạo máu, là một trong những nguyên nhân gây bệnh mãn tính và ung thư.

Cách xét nghiệm: ngâm đũa dùng một lần vào nước ấm, nước sẽ đổi sang màu vàng hoặc nâu nếu đũa có hóa chất. Nếu phải dùng đũa dùng một lần, nên chọn loại đũa màu trắng ngà, không đốm đen, bao bì không rách thủng.

 

Đũa inox

Hạn chế của đũa inox là bị dẫn nhiệt nên không thể sử dụng để nấu ăn. Ngoài ra, khi dùng để ăn thức ăn nóng cũng dễ bị phỏng tay. Đũa inox cũng không được xem là an toàn vì để giảm giá thành của sản phẩm, nhà sản xuất có thể sử dụng các chất mạ kém chất lượng, pha tạp nhiều chất hoặc không mạ lớp đồng.

Trong lúc sử dụng đũa chắc chắn sẽ có sự chà xát, cũng như khi dùng đũa trong môi trường axit (chua, cay, mặn, ngọt) của thức ăn, sẽ khiến lớp mạ này bị bong tróc. Các chất mạ là kim loại nặng, nếu lẫn vào thức ăn, lâu ngày, có thể tạo nên sự tích tụ kim loại nặng trong cơ thể, dẫn đến các bệnh nguy hiểm như gan, ung thư.

 

Đũa sơn

Phần lớn các loại đũa gỗ trên thị trường được phủ một lớp sơn bóng, sơn màu, và đây có thể là mối nguy cho sức khỏe. Nhiều loại sơn có tác dụng như lớp bảo vệ bên ngoài để tạo độ bóng, tạo màu giả gỗ đều độc hại, mức độ tùy thuộc vào loại hóa chất và nồng độ hóa chất được sử dụng. Sơn và vecni có những thành phần độc cho sức khoẻ con người. Ví dụ, sơn sẽ có các oxit kim loại và màu. Khi bị phai ra và ăn vào dạ dày, các axit trong cơ thể sẽ tác động đến kim loại và ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa. Còn vecni được pha chế thêm từ cồn hoặc dung dịch, hóa chất khác để sơn lên đồ gỗ.

doi_song-diem_quyen-03-content

 

Sau khi đọc tất cả những điều trên đây, ta có thể lo ngại hơn về việc dùng đũa ăn nhưng vì truyền thống ẩm thực của người Việt chúng ta không thể nào bỏ dùng đũa. An toàn nhất vẫn là đũa tre và nếu được thì hãy tìm mua đũa tre của Nhật vì người Nhật chú trọng về phẩm chất và an toàn, họ không vì chút lợi lộc mà gây hại đến mọi người. Nên chọn đũa tre tự nhiên không sơn màu và rửa sạch bằng xà phòng cùng nước ấm, rồi phơi khô trước khi dùng và thay đổi đũa mỗi 6 tháng. Khi đi ăn ở các tiệm ăn có đũa dùng một lần thì nên ăn bằng muỗng nĩa hoặc đem theo đũa riêng của mình để dùng.

 

Quy tắc dùng đũa của người Nhật

Khi dùng đũa, người Nhật có các quy định rất chặt chẽ và mọi người tuân thủ một cách tự giác. Những quy định này gọi là “8 điều kiêng kỵ” khi dùng đũa:

1. Không dùng đầu lưỡi liếm đũa.

2. Không đem đũa trên bàn ăn lắc, ngoáy, khua lung tung.

3. Không được dùng đũa gắp kẹp hai, ba miếng thức ăn một lúc.

4. Không được dùng răng cắn, gặm đầu đũa.

5. Không được dùng đũa cắm lên thức ăn.

6. Không được dùng đũa xoay gạt bát đĩa, đẩy, khều đồ dùng ăn uống.

7. Không được đặt đũa lên trên bát đĩa.

8. Không dùng đũa cào bới thức ăn.

Diễm Quyên

 

 

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn