01 Tháng Mười Hai 20152:57 CH(Xem: 5806)
(Cảm nhận của Trịnh Y Thư nhân đọc tập truyện “Gió mỗi ngày một chiều thổi” của nhà văn Nguyễn Thị Hoàng Bắc). Đọc tập truyện “Gió mỗi ngày một chiều thổi” (Sống xuất bản, 2015) của nhà văn nữ Nguyễn Thị Hoàng Bắc, bạn đừng chờ đợi một câu chuyện với tình tiết lâm li, éo le, gay cấn hoặc có hậu; thậm chí, một câu chuyện có đầu có đuôi cũng chẳng có cho bạn nhẩn nha đọc những khi nhàn tản. Cũng chẳng có bao nhiêu bài học luân lí ở đây, một mẫu mực đạo đức lại càng hiếm hoi.
22 Tháng Mười 20154:35 CH(Xem: 16508)
A fragmentary novel You may be disturbed by fabulous stories and discrete patches of fates which are like a melancholy dream you could hardly recount fully after waking up.
07 Tháng Sáu 201512:00 SA(Xem: 4914)
Đây là cuốn hồi ký mà cũng là sử liệu đáng quý từ một sử gia chân thật, và một chính trị gia bất đắc dĩ, về một giai đoạn nhiễu nhương và bi thương của đất nước. Trần Trọng Kim kể lại mọi sự một cách chân phương với văn phong đơn giản súc tích cố hữu. Nhưng cũng có sự phê phán đĩnh đạc về thái độ của người Nhật, người Pháp, về tư cách và khả năng của nhiều nhân vật nổi tiếng thời đó, từ Hoàng đế Bảo Đại cho tới các lãnh tụ phe quốc gia và những kẻ trở cờ ở giữa. Lời phê phán xác đáng nhất, mang tính chất tiên tri và có giá trị cho đến ngày nay, được Trần Trọng Kim giành cho người cộng sản. Cho cái tội cõng rắn cắn gà nhà...
07 Tháng Sáu 201512:00 SA(Xem: 4504)
Chính vì những cảnh đời đa đoan này mà tôi phải viết. Không viết thì phí đi, bạn bè bảo tôi như vậy. Thế là tôi viết, và đến bây giờ coi như xong, nhưng chắc rằng chưa đủ. Xem lại chợt thấy bùi ngùi và thương thân. Bao năm tháng tột cùng của cực khổ và gian nan, đầy dẫy tủi nhục để viết được chừng này? Thấy mình tội nghiệp lạ lùng. Rồi kết quả ra sao? Coi chừng lại bị đụng chạm, lôi thôi với chính phủ thì thật là khốn nạn! Người lính đánh máy hộ cảnh cáo.
26 Tháng Ba 201512:00 SA(Xem: 4617)
Anh ra khỏi 9 cây số đường kinh hoàng, đến La Vang Thượng, xuống đi bộ vào La Vang Chính Tòa, nơi Tiểu Đoàn 11 Dù đang chiếm giữ. Hai cây số đường đất giữa ruộng lúa xanh cỏ, anh đi như người sống sót độc nhất sau trận bão lửa đã thiêu hủy hết loài người. Đường vắng, trời ủ giông, đất dưới chân mềm mềm theo mỗi bước đi, gió mát và không khí thênh thang. Anh ngồi xuống vệ đường bỏ tay xuống ao nước kỳ cọ từng ngón một. Anh muốn tẩy một phần sự chết bao quanh? Có cảm giác lạ: Anh vừa phạm tội. Tội được sống.

Du Tử Lê, và một bài thơ bị xuyên tạc

07 Tháng Giêng 201512:00 SA(Xem: 2747)

tap_ghi-du_tu_le__1_-content

 Du Tử Lê, ở một góc khuất sân bay Phoenix.


 Mấy tuần vừa qua trên mạng, người ta gởi cho nhau đọc một bài thơ được cho là của Du Tử Lê, viết về ngày 30 tháng 4. Trong một email mà tôi nhận được, bài thơ được trích như thế này: 

 

Một bài thơ của Du Tử Lê,

(viết về 30 tháng Tư/ 1975)

Ai nhớ ngàn năm một nỗi mừng

 

Tháng tư đã đến rừng chưa thức

Mưa vẫn chờ tôi ở cuối đường

Có môi, không nói lời ly biệt

Và mắt chưa buồn như mộ bia

 

Tháng tư nao nức chiều quên tắt

Chim bảo cây cành hãy lắng nghe

Bước chân giải phóng từng khu phố

Và tiếng chân người như suối reo

 

Tháng tư khao khát, ngày vô tận

Tôi với người riêng một góc trời

Làm sao ngưòi biết trời đang sáng

Và cánh chim nào sẽ bỏ tôi

 

Tháng tư sum họp người đâu biết

Cảnh tượng hồn tôi: một bóng cờ

Với bao chiêng, trống, bao cờ xí

Tôi đón anh về tự mỗi nơi

 

Tháng tư binh mã về ngang phố

Đôi mắt nhìn theo một nỗi mừng

Đêm ai tóc phủ mềm da lụa

Tôi với người chung một bóng cờ

 

Tháng tư nắng ngọt hoa công chúa

Riêng đoá hoàng lan trong mắt tôi

Làm sao anh biết khi xa bạn

Tôi cũng như người: Một nỗi vui

 

Tháng tư chăn gối nồng son, phấn

Đêm với ngày trong một tấm gương

Thịt, xương đã trả hờn sông, núi

Tôi với người, ai mang vết thương?

 

Tháng tư rồi sẽ ngàn năm nhớ

Rừng sẽ vì tôi nức nở hoài

Mắt ai ngu sẽ như bia mộ

Ngựa có về qua cũng thiếu đôi

 

Tháng tư nhắc nhở ngàn năm nữa!

Cảnh tượng hồn tôi những miếu đền

Trống, chiêng, cờ, xí như cơn mộng

Mưa đã chờ tôi. Mưa... đã... mưa

 

Mai kia sống với vầng sao ấy

người có còn thương một bóng ai

Góc phố còn treo ngời lãnh tụ

Ai nhớ ngàn năm một bóng ai?

 

Mười người đọc, tôi nghĩ cả mười người đoan chắc là đây là bài thơ của thi sĩ họ Lê, bởi câu cú, vần điệu, chữ nghĩa. Tôi cũng thấy trong bài thơ trên có “chữ của ông”, nhưng tôi không tin bài thơ đó là của ông. Tôi không tin, bởi tôi hiểu (chút nào đó) con người ông. Có thể ông không muốn sống trong đám đông ồn ào, có thể vì ông không muốn đôi co, có thể ông có nhiều thiếu sót,... Rất nhiều thứ “có thể” từ ông, nhưng tôi tin ông không thể là người từ bỏ quá khứ, gốc rễ của mình.

Tôi chia sẻ suy nghĩ trên với Khánh Hòa. Khánh Hòa nói rằng bài thơ này rất quen, những từ “tháng tư” được lặp lại, hình như cô đã đọc được, và (cũng) hình như, báo Sống đã đăng bài này rồi. Tôi nói, nếu Sống đã đăng thì dứt khoát không thể là nội dung như thế này. Thế là chúng tôi bàn với nhau tìm ra sự thật ẩn sau những dòng thơ đầy ác ý này.

tap_ghi-du_tu_le__2_-content

Bài thơ “Ai Nhớ Ngàn Năm Một Ngón Tay” được in trong tập thơ “Giỏ hoa thời mới lớn”.


Hôm mùng 2 tháng 1, báo Cali Today News đăng bài viết của tác giả Nguyễn Ninh Hòa, trình bày rất rõ nội tình, cùng lúc Khánh Hòa tìm ra bài thơ “gốc” mang tựa đề “Ai nhớ ngàn năm một ngón tay” của Du Tử Lê, được in trong tập thơ “Giỏ hoa thời mới lớn”. Và Khánh Hòa cũng tìm được bài thơ mà Sống Magazine đã đăng trong số 143, kỷ niệm Tháng Tư Đen năm 2014. "Em nhớ là đã đọc bài thơ này. Nó quá hay và thích hợp trong số Tháng Tư Đen nên đã typing để anh đăng trong số ấy." Khánh Hòa nhớ lại.

Bài thơ thích hợp với chủ đề, bởi những từ "tháng tư" được nhắc đi nhắc lại như dấu ấn buồn của một cuộc tình chia xa. Tháng Tư! Vận nước đã đen thì có cuộc tình nào sáng được đâu!

Bạn đọc cũng có thể tìm thấy nguyên văn bài này tại website của Du Tử Lê ở địa chỉ: http://dutule.com/D_1-2_2-44_4-1573_5-10_6-1_17-5380_14-2_15-2/#nl_detail_bookmark

Đọc xong bài thơ “gốc” và đọc lại bài thơ đã bị sửa một số câu, chúng tôi thấy được sự ngụy tạo vô cùng ác ý, nhắm vào nhà thơ Du Tử Lê.

Ác ý như thế nào, mời quý vị đọc lại bài thơ "gốc" của Du Tử Lê, kèm theo những dòng bị thay đổi (in chữ đậm) để thấy:

 

Ai Nhớ Ngàn Năm Một Ngón Tay

(sửa thành Ai Nhớ Ngàn Năm Một Nỗi Mừng)

 

tháng tư tôi đen rừng chưa khóc

mưa vẫn chờ tôi ở cuối khuya

có môi chưa nói lời gian dối

và mắt chưa buồn như mộ bia

 

tháng tư nao nức chiều quên tắt

chim bảo cây, cành hãy lắng nghe

bước chân ai dưới tàng phong úa

(bước chân giải phóng từng khu phố)

mà tiếng giầy rơi như suối reo

(Và tiếng chân người như suối reo)

 

tháng tư khao khát, đêm vô tận

tôi với người riêng một góc trời

làm sao em biết trăng không lạnh

và cánh chim nào không bỏ tôi?

 

tháng tư hư ảo người đâu biết

(Tháng tư sum họp người đâu biết)

cảnh tượng hồn tôi: một khán đài

(Cảnh tượng hồn tôi: một bóng cờ)

với bao chiêng, trống, bao cờ xí

tôi đón em về tự biển khơi

(Tôi đón anh về tự mỗi nơi)

 

tháng tư xe ngựa về ngang phố

đôi mắt nào treo mỗi góc đường

(Đôi mắt nhìn theo một nỗi mừng)

đêm ai tóc phủ mềm nhung lụa

tôi với người chung một bến sông

(Tôi với người chung một bóng cờ)

 

tháng tư nắng ủ hoa công chúa

riêng đóa hoàng lan trong mắt tôi

làm sao em biết khi xa bạn

tôi cũng như chiều: tôi mồ côi?

(Tôi cũng như người: Một nỗi vui)

 

tháng tư chăn, gối nồng son, phấn

đêm với ngày trong một tấm gương

thịt xương đã trộn, như sông núi

tôi với người, ai mang vết thương?

 

tháng tư rồi sẽ không ai nhớ

rừng sẽ vì tôi nức nở hoài

mắt ai rồi sẽ như bia mộ

ngựa có về qua cũng thiếu đôi!

 

tháng tư người nhắc làm chi nữa

cảnh tượng hồn tôi đã miếu thờ

trống, chiêng, cờ xí như cơn mộng

mưa đã chờ tôi. mưa... đã... mưa

 

mai kia sống với vầng trăng ấy

(Mai kia sống với vầng sao ấy)

người có còn thương một bóng cây?

(người có còn thương một bóng ai)

góc phố đèn treo đôi mắt bão

(Góc phố còn treo ngời lãnh tụ)

Ai nhớ ngàn năm một ngón tay? 

(Ai nhớ ngàn năm một bóng ai?)

 

Từ một bài thơ tình, qua cách thay đổi văn từ, đã biến thành bài thơ ca ngợi chế độ, lãnh tụ cộng sản. Cái Ác nằm ở chỗ đó. Gieo cái Ác vào trong từng con chữ, đó là cái ác của một tên "đồ tể chữ nghĩa".

Vẫn trong bài viết của Nguyễn Ninh Hòa (Cali Today News), tác giả cho biết:

Tôi gọi anh Du Tử Lê, và được biết (1) bài thơ đã bị thay đổi một cách tệ hại đến mức mà người đọc nếu tinh ý thì hiểu ngay rằng ngôn ngữ bị thay đổi mang trình độ ngây ngô của một học sinh lớp 3, chứ không phải của Du Tử Lê. Ví dụ như không ai nói “vầng sao” cả, mà phải là “vầng trăng”. Bài thơ bị thay đổi với ý định rất xấu, (2) bài thơ này viết vào thời điểm 1 tháng 5, 1984, không phải là thời điểm 30 tháng 4, 1975 và (3) Email Du Tử Lê viết như sau “...bài thơ của anh - Từ câu đầu tới câu chót, không có một ý tưởng một hình ảnh nào liên quan tới biến cố 30 tháng 4 - Nó là một bài thơ tình thuần túy. Anh viết từ năm 1984. Chỉ có những kẻ óc bã đậu mới có thể nghĩ rằng, đó là bài thơ nói về ngày 30 tháng 4 thôi,...”

...

Tôi hỏi Du Tử Lê: Anh có muốn lên tiếng đính chính không?

Du Tử Lê trả lời: Không!

Tôi hỏi tiếp: Tại sao?

Du Tử Lê trả lời: Tôi bị nhiều lần như thế và luôn không trả lời!

(Hết trích)

 

Email trao đổi riêng giữa tác giả bài viết và nhà thơ Du Tử Lê được đưa lên báo Cali Today News là chuyện "chẳng đặng đừng" của tác giả. Tôi không nghĩ Trần Ninh Hòa cố tình giải bày giùm Du Tử Lê, mà chỉ muốn trả lại cho bài thơ giá trị thật mà nó vốn có. Nó là một bài thơ tình thuần túy.

Tôi cũng chỉ kể lại câu chuyện, chúng tôi tìm bài thơ gốc như thế nào.

Chỉ vậy thôi!

Vũ Đình Trọng

 

 

 

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn